Tajemnica zawodowa psychologa: trzy warstwy przepisów

Warstwa pierwsza: ustawa z 2001 r.

Art. 14 ustawy z 8 czerwca 2001 r. składa się z trzech ustępów:

• ust. 1: psycholog ma obowiązek zachowania w tajemnicy informacji związanych z klientem, uzyskanych w związku z wykonywaniem zawodu;
• ust. 2: obowiązek zachowania tajemnicy zawodowej „nie może być ograniczony w czasie”;
• ust. 3: przepisu ust. 1 nie stosuje się, gdy „poważnie jest zagrożone zdrowie, życie klienta lub innych osób” albo gdy „tak stanowią ustawy”.

Ustawa nie mówi wprost o fakcie bycia klientem (PTP czyta jednak art. 14 jako obejmujący także sam fakt korzystania z usług psychologa), o dokumentacji ani o śmierci klienta. Obowiązuje do 18 maja 2028 r.

Warstwa druga: ustawa z 2026 r.

Ustawa z 23 stycznia 2026 r. wchodzi w życie w zasadniczej części 19 maja 2028 r. (art. 161). Tajemnicy dotyczy przede wszystkim art. 27, a obok niego art. 28 o dokumentacji. Całą ustawę opisuje tekst o ustawie o zawodzie psychologa.

Zakres (art. 27 ust. 1). Psycholog ma zachować w tajemnicy wszystko, czego dowiedział się w związku z udzielaniem świadczeń psychologicznych. Sformułowanie różni się od informacji związanych z klientem z ustawy z 2001 r. i obejmuje wszystko, czego psycholog się dowiedział; fakt bycia klientem mieści się więc w jego brzmieniu.

Wyjątki (art. 27 ust. 2). Tajemnicy nie stosuje się, gdy:

1. wynika to z odrębnych przepisów;
2. zachowanie tajemnicy może stanowić niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia odbiorcy albo innych osób;
3. trzeba przekazać niezbędne informacje osobie, z którą psycholog konsultuje się na podstawie art. 26 ust. 7, wyłącznie w celu udzielenia dalszych świadczeń i po uzyskaniu zgody odbiorcy lub jego przedstawiciela ustawowego;
4. świadczenie wykonano na zlecenie podmiotu uprawnionego na podstawie odrębnych przepisów, wyłącznie w odniesieniu do tego podmiotu;
5. odbiorca lub jego przedstawiciel ustawowy wyraził pisemną zgodę na ujawnienie, po poinformowaniu o skutkach, z zastrzeżeniem sytuacji, gdy dobro odbiorcy jest zagrożone, a zgodę wyraził wyłącznie przedstawiciel;
6. psycholog składa zeznania i wyjaśnienia w postępowaniu dyscyplinarnym psychologów, w zakresie okoliczności objętych postępowaniem.

Ust. 3 dodaje, że przy świadczeniu udzielanym kilku odbiorcom naraz pisemna zgoda jest potrzebna od wszystkich. Ust. 4: ujawnienie następuje wyłącznie w niezbędnym zakresie.

Śmierć odbiorcy (art. 27 ust. 5-7). Psycholog jest związany tajemnicą także po śmierci odbiorcy, chyba że pisemną zgodę na ujawnienie wyrazi osoba bliska w rozumieniu ustawy o prawach pacjenta. Zgoda nie działa, gdy sprzeciwiła się inna osoba bliska albo za życia sprzeciwił się odbiorca. W razie sporu zgodę wyraża sąd.

Dokumentacja (art. 28 ust. 1). „Dokumentacja psychologiczna jest objęta tajemnicą.” Odbiorca ma prawo dostępu do swojej dokumentacji, z wyłączeniem arkuszy testów i krótkotrwałych notatek roboczych (art. 28 ust. 4). Dokumentację omawia tekst o dokumentacji psychologicznej.

Warstwa trzecia: Kodeks Etyczny Psychologa PTP

Kodeks PTP (omówiony szerzej w tekście o kodeksie etycznym psychologa) wiąże członków PTP i osoby, które zadeklarowały jego przestrzeganie. Tajemnicy dotyczy art. 11 pkt 2:

• pkt 2a: tajemnicą objęte są informacje uzyskane w związku z czynnościami zawodowymi, a „o ile to możliwe, tajemnicą zawodową objęty jest także sam fakt uczestniczenia w działaniach”;
• pkt 2b: tajemnicę można uchylić przy poważnym zagrożeniu życia lub zdrowia osób albo gdy tak stanowią przepisy prawa powszechnego;
• pkt 2c: ochroną objęte są wszelkie informacje, także wytwory i wyniki testów, w szczególności wyniki surowe; informacje te kodeks nazywa danymi wrażliwymi;
• pkt 2d: tajemnica obowiązuje po śmierci odbiorcy.

Art. 14 kodeksu dodaje, że psycholog ma prawo do zachowania tajemnicy, a wyjątki określają przepisy prawa powszechnego. Art. 10 pkt 2b i 2d każą informować odbiorcę o zakresie tajemnicy i uwzględnić go w kontrakcie. Jak ułożyć taki zapis, opisuje tekst o kontrakcie terapeutycznym.

Porównanie

Ostatni wiersz opisuje brzmienie tekstów, nie interpretację: art. 27 ustawy z 2026 r. nie zawiera odpowiednika art. 14 ust. 2 ustawy z 2001 r., a my nie rozstrzygamy, co z tej różnicy wynika.

Co z tego wynika dla strony i kontaktu

Poniższe wnioski opieramy na regułach, które sprawdziliśmy 5 listopada 2026 r. Wnioski o stronie to ocena z zapisów kodeksu, nie przepis wprost.

• Opinie klientów. Skoro tajemnicą objęty jest „o ile to możliwe” sam fakt bycia klientem (art. 11 pkt 2a kodeksu), opinie i wtyczki z recenzjami to ryzykowny teren. Artykuły i historie przypadków także. Granice treści opisuje tekst o reklamie psychologa, a opinie w katalogach tekst o własnej stronie albo profilu w katalogu.
• Liczba klientów. Zdanie w rodzaju „pomogliśmy setkom osób” nie ujawnia nazwisk, ale ujawnia fakt korzystania z pomocy. Jednocześnie narusza zasadę prawdziwej informacji o doświadczeniu (art. 8 pkt 2), jeśli liczby nie da się sprawdzić. Bezpieczniej opisać wykształcenie i staż.
• Formularz bez opisu problemu. Opis problemu to dane o zdrowiu psychicznym. RODO w art. 4 pkt 15 definiuje „dane dotyczące zdrowia” jako dane o zdrowiu fizycznym lub psychicznym, także o korzystaniu z usług opieki zdrowotnej. Formularz powinien zbierać tylko to, co potrzebne do umówienia terminu (imię, telefon, pora), bez pola „opisz problem”. Czy sama prośba o termin jest daną o zdrowiu, przepis nie rozstrzyga; przyjmujemy ostrożnie, że tak. Szerzej: RODO na stronie gabinetu.
• Potwierdzenia wizyt. Wiadomość z potwierdzeniem terminu to także informacja o fakcie uczestniczenia. Treść powinna być krótka i neutralna, a kanał (SMS, e-mail) zabezpieczony zgodnie z art. 11 pkt 3a kodeksu o bezpieczeństwie przekazu danych.
• Zasady na stronie. Kodeks wymaga informowania o zakresie tajemnicy (art. 10 pkt 2b), więc opis pierwszej wizyty może zawierać zdanie o tajemnicy i o tym, że wyjątki określa prawo. Układ całej strony: strona internetowa dla psychologa.

Zasada wspólna dla stron: nie piszemy o tajemnicy więcej, niż wynika z tych przepisów, i nie obiecujemy poufności bezwarunkowej.

Czego ten tekst nie rozstrzyga

• Zwolnienia z tajemnicy przez sąd, zeznań w postępowaniach i obowiązku zawiadomienia o przestępstwie. Ustawy odsyłają tu do „odrębnych przepisów” i „ustaw”, których nie analizowaliśmy.
• Tajemnicy psychoterapeuty bez dyplomu psychologa. Ustawa z 2001 r. nie jest dla niego podstawą tajemnicy, a w naszych źródłach nie znaleźliśmy przepisu, który by ją regulował. To pytanie do prawnika.
• Przejścia z jednego reżimu na drugi w maju 2028 r.

Lista kontrolna

• Strona nie zawiera opinii, historii przypadków ani liczby klientów.
• Formularz nie ma pola na opis problemu; telefon jest zawsze drugą drogą kontaktu.
• Potwierdzenie wizyty jest neutralne i krótkie.
• Opis pierwszej wizyty mówi o tajemnicy i o tym, że wyjątki określa prawo.
• Polityka prywatności wymienia dane z zapisu na wizytę i okres ich przechowywania.
• Dokumentacja jest przechowywana jak informacja objęta tajemnicą (art. 28 ust. 1 ustawy z 2026 r.), z dostępem ograniczonym do osób, które mają do niego podstawę.
• Po 19 maja 2028 r. sprawdzono strony i dokumenty względem nowej ustawy.

Tekst nie jest poradą prawną. Stan prawny na 13 listopada 2026 r.